Nhu cầu 50.000 kỹ sư công nghệ bán dẫn đến năm 2030 đang đặt ra bài toán lớn cho các cơ sở giáo dục đại học. Giữa bối cảnh nhiều nơi mở ngành, Trường Đại học Khoa học - Đại học Thái Nguyên (TNUS) chọn hướng đi cẩn trọng: Xây dựng nền móng từ nội lực khoa học cơ bản, gắn kết chặt chẽ với doanh nghiệp và đưa sinh viên vào thực tế ngay từ năm nhất.

Xây nền tảng học thuật vững chắc

Công nghệ bán dẫn không bắt đầu từ những dây chuyền lắp ráp bề nổi, mà đòi hỏi nền tảng vững chắc từ khoa học vật liệu, vật lý và toán học chuyên sâu. Vì vậy, thay vì "đốt cháy giai đoạn", điểm tựa của TNUS chính là đội ngũ giảng viên có trình độ cao.

Hiện tại, trường có tỷ lệ trên 50% cán bộ giảng dạy đạt trình độ từ Tiến sĩ trở lên, trong đó quy tụ gần 40 Phó Giáo sư cơ hữu. Chính đội ngũ chuyên gia nòng cốt này là những người trực tiếp đứng sau 676 bài báo quốc tế thuộc danh mục uy tín ISI/Scopus (2020-2025) của nhà trường. Song song với đó, TNUS còn thu hút nhiều Giáo sư, Phó Giáo sư, Tiến sĩ thỉnh giảng đến từ các trường đại học, viện nghiên cứu và doanh nghiệp lớn trên cả nước. Sự tách bạch và cộng hưởng này tạo nên bệ đỡ học thuật toàn diện trước khi nhà trường bước vào sân chơi công nghệ cao.

Chia sẻ về định hướng này, PGS.TS Nguyễn Văn Đăng cho biết: “Thực hiện Nghị quyết 57, và trước nhu cầu nhân lực bán dẫn rất lớn hiện nay, Nhà nước đang có nhiều chính sách ưu tiên cho các ngành khoa học cơ bản và công nghệ mũi nhọn. Trường Đại học Khoa học vinh dự là một trong ba cơ sở thuộc Đại học Thái Nguyên được giao trọng trách đào tạo ngành Công nghệ bán dẫn. Để chuẩn bị cho ngành học đặc thù đòi hỏi trang thiết bị vô cùng khắt khe và hiện đại này, nhà trường đang triển khai lộ trình cụ thể: 

Về hạ tầng: đang từng bước xây dựng các phòng thí nghiệm chuyên đề theo lộ trình năm học của sinh viên ngành bán dẫn.

Về đội ngũ và liên kết: đẩy mạnh hợp tác với các doanh nghiệp, mời các chuyên gia trong ngành tham gia giảng dạy trực tiếp, đồng thời đưa sinh viên đến thực tập tại doanh nghiệp để tận dụng hạ tầng kỹ thuật sẵn có của họ.

Về hợp tác quốc tế: Tăng cường liên kết quốc tế để đưa sinh viên năm cuối sang học tập hoặc thực tập tại các trường đại học, doanh nghiệp uy tín về bán dẫn tại Đài Loan hoặc Hàn Quốc. Mục tiêu là giúp các em ngay sau khi ra trường có thể tiếp cận và làm việc được ngay trong môi trường toàn cầu.”

PGS.TS Nguyễn Văn Đăng: Việc trường mở ngành Công nghệ bán dẫn chính là mục tiêu đưa hoạt động đào tạo gắn với chiến lược phát triển quốc gia và nhu cầu thực tiễn của xã hội.

Đưa "hơi thở" nhà máy vào giảng đường

Để hiện thực hóa mục tiêu "thực chiến", nhà trường đã chủ động làm việc với các đối tác. Cụ thể như các chuyên gia từ Hiệp hội Kỹ thuật Hàn Quốc nhằm tham vấn xây dựng phòng thí nghiệm chuyên sâu về vi mạch. Sự khác biệt trong chương trình đào tạo của trường nằm ở tính ứng dụng cao, với các học phần doanh nghiệp đang cần như: Công nghệ phòng sạch, Kỹ thuật màng mỏng, hay Đóng gói vi điện tử.

Không dừng lại ở lý thuyết, sinh viên được "nhúng" vào môi trường doanh nghiệp từ rất sớm. Tháng 12/2025 và tháng 5/2026, các chuyên gia cấp cao từ Sunny Opotech Việt Nam đã trực tiếp đến trường tổ chức seminar về dây chuyền sản xuất, quản trị phòng sạch và nguyên lý đóng gói linh kiện; bàn về cơ chế, kế hoạch tổ chức thực tế, thực tập tại doanh nghiệp cho sinh viên của TNUS. Các chuyến đi thực tế quy mô lớn cũng liên tục được tổ chức.

Từng tham dự Triển lãm Công nghiệp bán dẫn (SEMIExpo Việt Nam) tại Khu Công nghệ cao Hòa Lạc, Lý Tiên Phong - sinh viên ngành Công nghệ bán dẫn chia sẻ: “Việc được tận mắt chứng kiến các quy trình sản xuất vi mạch và trực tiếp học hỏi từ các chuyên gia trong ngành là một trải nghiệm vô giá. Cơ hội này giúp chúng em định hình rõ hơn về xu hướng và những yêu cầu khắt khe của thị trường lao động ngay từ bây giờ.”

Ảnh: sinh viên TNUS tham dự Triển lãm SEMIExpo

Trong hợp tác, Sunny Opotech Việt Nam đã cam kết đồng hành cùng Nhà trường trong lộ trình đào tạo chuyên sâu về công nghệ đóng gói linh kiện bán dẫn. Các kỳ thực tập của sinh viên sẽ diễn ra liên tục từ 1 - 2 tháng để đảm bảo chất lượng chuyển giao kỹ thuật vận hành máy móc. 

Mới đây, sinh viên ngành công nghệ bán dẫn của TNUS được chuyên gia của Sunny Opotech Việt Nam đến trường trực tiếp truyền đạt chuyên đề về: Nguyên lý và Công nghệ chế tạo và đóng gói bán dẫn; Công nghệ khắc laser trên module camera, Công nghệ cắt wafer.

Đỗ Xuân Dương - sinh viên ngành Công nghệ bán dẫn chia sẻ: “Những trải nghiệm thực tế giúp em định hình rõ nét con đường nghề nghiệp và nhận ra thế giới vi mạch không hề khô khan máy móc. Thày cô tại TNUS không chỉ tận tình truyền đạt nguyên lý chuyên môn, mà còn lập các nhóm nghiên cứu khoa học để dìu dắt sinh viên. Sự đồng hành này giúp chúng em có sự chuẩn bị kỹ lưỡng nhất, tự tin nắm bắt cơ hội tại môi trường quốc tế mà không sợ bị “chững” lại so với bạn bè các nước khi chúng em học tập theo chương trình liên kết quốc tế 2+2 tại Đài Loan.”

Ảnh: Sunny Opotech Việt Nam tổ chức seminar tại TNUS về dây chuyền sản xuất, quản trị phòng sạch và nguyên lý đóng gói linh kiện.

Mở rộng bệ phóng quốc tế

Với định hướng cung cấp nhân lực cho chuỗi cung ứng toàn cầu, TNUS đang từng bước thiết lập các bệ phóng quốc tế, nổi bật là mô hình đào tạo liên kết 2+2 với Đại học Minh Truyền (Đài Loan) – ngôi trường Top 10 về kỹ thuật đạt chuẩn kiểm định Hoa Kỳ.

Lộ trình này cho phép sinh viên dành 40% thời lượng thực hành tại các tập đoàn công nghệ lớn ở Đài Loan. Đi kèm với đó là các chính sách học bổng hỗ trợ thực tập có lương (như học bổng LITEON) và cơ hội tiếp cận các vị trí công việc có mức lương khởi điểm từ 35-46 triệu đồng/tháng tại TSMC, Foxconn sau khi tốt nghiệp.

Không vẽ ra một viễn cảnh hoàn hảo tức thì, Trường Đại học Khoa học - ĐH Thái Nguyên đang chọn cách chứng minh bằng những bước tiến vững chắc và chiến lược bài bản. Đó là lời giải an toàn và bền vững nhất cho bài toán nhân lực bán dẫn vi mạch hiện nay./.

Trung tâm Tuyển sinh - Hướng nghiệp